18 januari 2018

Reinier van Dantzig en Klaas Verschuure (D66): hebben geen boodschap aan de boze witte man (m/v) in de grote steden

In de oude wijken van de grote steden is de samenstelling van de bevolking de afgelopen vijftig jaar drastisch veranderd. De ‘autochtone Nederlanders’ zijn er meer en meer vervangen door ‘nieuwe Nederlanders’, immigranten uit landen als Marokko en Turkije. De oorspronkelijke Nederlandse bewoners zijn weggetrokken als ze zich dat konden veroorloven. Gebleven zijn de autochtone Nederlanders die geen keuze hadden. Zij behoren tot de onderkant van alle mogelijke markten: de arbeidsmarkt, de woningmarkt, enzovoorts. Zo hebben ze geen baan, of een slechte baan en ze zijn krap behuisd. Omdat zo veel nieuwe Nederlanders in de buurt van de ‘kansloze’ autochtone Nederlanders zijn ingetrokken, zagen de laatsten zich omringd door mensen die hun eigen gewoontes en hun eigen cultuur en vaak ook nog hun moedertaal handhaafden. De kansloze Nederlanders moesten tanden knarsend toezien hoe ze bij toenemende immigratie uit Arabische en Afrikaanse landen, meer en meer vreemden werden in hun eigen oude wijken. De boze witte man (m/v) was geboren. De nieuwkomers werden inmiddels enthousiast onthaald door autochtone Nederlanders die helemaal geen last van ze hadden. Lokale D66-politici als Van Dantzig en Verschuure (VDV), bijvoorbeeld, die niet met de nieuwkomers op de arbeidsmarkt hoeven te concurreren en daarom makkelijk in een opiniestuk kunnen zeggen dat politici als Geert Wilders, die het wel opnemen voor de boze witte man, een “beroep doen op de xenofobe onderbuik”. Kennelijk vinden ze het gepast Wilders een racist (een fascist, een nazi, enz) te noemen, zoals Michiel Bot ook doet. Maar Bot is een quasi-academicus, terwijl VDV politici zijn die geacht worden zich ook de problemen van de boze witte man aan te trekken. Ze hebben echter geen boodschap aan of voor de boze witte man.

16 januari 2018

Michiel Bot (UvT): “Geert Wilders is een uitgesproken racist” III

Er bestaat onder deskundigen onenigheid over wat  Herbert Marcuse (1898-1979), 'cult-filosoof' van de jaren 60, met repressieve tolerantie bedoelde (zie hier of hier). Volgens Bot moeten we er onder verstaan dat het kapitalistische systeem kritiek neutraliseert (of inkapselt) zodat die kritiek uiteindelijk de status quo dient en niet de heersende machtsverhoudingen aan de kaak stelt. Dit lijkt meer op de populaire betekenis die het begrip heeft gekregen, dan wat Marcuse er mee bedoelde. Uitgaande van zijn eigen definitie vraagt Bot zichzelf vervolgens af of de kritiek van Wilders op de sluipende islamisering van onze maatschappij een voorbeeld van kritiek is die het bestaansrecht van de status quo aan de orde stelt. Doorbreekt Wilders de repressieve tolerantie omdat de politieke elite deze islamisering stilzwijgend gedoogt? Het antwoord van Bot is nee, want Wilders wil de vrijheid van godsdienst, meningsuiting en vergadering van moslims aantasten. Als Wilders zijn zin zou krijgen, wordt daarmee de mogelijkheid om culturele en religieuze verschillen in het openbaar domein uit te dragen verminderd. Conclusie: omdat Wilders de status quo aantast die Bot juist prima vindt (namelijk een status quo waarbij de invloed van de islam in het Westen, volgens Wilders onbeperkt, kan toenemen), past Wilders juist wel in het beeld van repressieve tolerantie. Wilders valt, volgens Bot, ook eigenlijk niet de status quo aan, maar bevestigt die slechts. De kritiek van Wilders richt zich tegen moslims, maar niet tegen de machthebbers en tast dus de bestaande machtsverhoudingen niet aan. Als je zo redeneert als Bot heb je altijd gelijk. Bot heeft zijn beeld van Wilders zo geschilderd dat de acties van Wilders precies passen in de theorie van de repressieve tolerantie. Daarmee bewijst Bot ongewild de stelling die Karel van het Reve bijna 50 jaar geleden al opwierp, namelijk dat de theorie van de repressieve tolerantie onweerlegbaar is. (wordt vervolgd)

13 januari 2018

Kate Raworth: “Maak een donut en redt de wereld, IV”

Afgelopen zomer zag ik van het boek Doughnut Economics geschreven door Kate Raworth op de luchthaven van Zurich een grote stapel liggen. Dat moest dus wel een bijzonder boek zijn. Het voorblad van dit boek meldde dat hier de nieuwe John Maynard Keynes aan het werk was; er was dus geen enkele reden dit boek niet te kopen. Ze reist inmiddels de hele wereld af om haar boodschap uit te dragen en ze trekt volle zalen. Die boodschap is nogal simpel (zie bijvoorbeeld hier): “We moeten stoppen met te streven naar eindeloze economische groei, zoals de economische theorie voorschrijft. Met voortdurende groei gaat onze planeet eraan. Het blinde geloof in de vrije markt zorgt er bovendien voor dat extreme armoede kan blijven bestaan, terwijl de rijken snel rijker worden.Uit mijn voorgaande blog blijkt al dat ik teleurgesteld ben in dit boek, of eigenlijk moet ik zeggen: in hoofdstuk 1 van dit boek. Dit hoofdstuk gaat vooral over de rol van economische groei in de theorie en was irritant kwaadaardig tegen de theorie. Voordat slechte lezers als Jan van Ours en vertrouwenspersoon Sjaak Kroon gaan denken dat als dit hoofdstuk mij zo irriteerde, ik wel voor ongebreidelde economische groei zal zijn, omdat Kate Rahworth daar tegen is: dat ben ik niet. Ik ben er tegen als er een karikatuur wordt gemaakt van de economische wetenschap en vervolgens de economische theorie de schuld krijgt van economische groei die dreigt te leiden tot ondergang van de planeet (=buitenkant van de ‘donut’) met grove onrechtvaardigheden (=binnenkant van de ‘donut’). Kate Raworth heeft economie in Oxford gestudeerd, maar heeft daar blijkbaar niet het verschil tussen een positieve en een normatieve benadering van de economische wetenschap weten te maken. (wordt vervolgd)

08 januari 2018

Emile Aarts (rector-TiU): academische groeipijn

Zoals al eerder gemeld, was ik precies drie columns columnist van het universiteitsblad Univers van de Universiteit van Tilburg (TiU). Toen ik begon als columnist wist ik niet dat aan de TiU een denkpolitie (de term is van de echtgenote van een collega) actief is die hardhandig optreedt als je een afwijkende mening op een afwijkende manier opschrijft. Zoiets als de revolutionaire garde in Iran, die geleid wordt door de geestelijke leider van het land, en controleert of Iraanse vrouwen wel zedig gekleed gaan. Daar wil je natuurlijk niets mee te maken hebben, dus ik heb, toen die denkpolitie op mij af was gekomen (omdat ik mij in een column tegen #metoo op de academie had uitgesproken), zo snel ik kon de kolommen van Univers verlaten. Ik had toen al wel een aantal columns op de plank liggen, over de rector van de TiU. Hij is ook een soort geestelijk leider en deze leider wil de TiU in de vaart der volkeren opstuwen door de TiU in studentenaantal te laten groeien. De TiU moet een ‘middelgrote universiteit’ worden, met ‘uitmuntendheid en kwaliteit’ als basisvoorwaarden. Niet iedereen is blij met meer groei. Kun je kwaliteit handhaven als het aantal studenten groeit, maar het aantal docenten en het aantal collegezalen niet? Als je meer studenten aantrekt, betekent dat dan dat je slechtere studenten krijgt? Wij weten natuurlijk dat groei vaak met pijn gepaard gaat, in dit geval academische groeipijn. De kwaliteit van het academische leven wordt er minder om. Groei had dus een mooi onderwerp voor een column in Univers kunnen zijn, maar helaas. Ach wat, we doen gewoon of ik toch nog columnist van Univers ben en de denkpolitie van Sjaak Kroon helemaal niet bestaan heeft. Dus, lees hier hoe groei een topopleiding de nek om kan draaien.

07 januari 2018

Michiel Bot (UvT): “Geert Wilders is een uitgesproken racist” II

Bot trekt in het blad Krisis van leer tegen Wilders. Hij schrijft bijvoorbeeld: “Met zijn nationalistische (…) retoriek en een gesuggereerde bezetting van ‘onze’ ruimte door iets [namelijk de islam] dat geen enkele gelijkenis vertoont met ‘Nederland’, gebruikt zijn [Wilders’] speech een beeld van ‘etnische opruiming’ en bevat zij een urgente oproep tot actie, om onze straten te heroveren” (blz. 17, mijn vertaling). Deze pamfletachtige tekst brengt vooral tot uiting hoezeer Bot Wilders haat, maar is er ook nog een ‘filosofische’ bijdrage van Bot? Deze pamflettekst is immers gepubliceerd in ‘het tijdschrift voor hedendaagse filosofie’ Krisis. De redactie van dat blad zal toch geen pamfletten publiceren als daar geen filosofisch idee achter zit? Zoals we al zeiden probeert Bot te laten zien dat het gedachtengoed van Wilders past in de manier waarop volgens vertegenwoordigers van de Frankfurter Schule (FS) het rationalisme dat voortkomt uit de Verlichting is afgegleden naar vormen van repressieve tolerantie en antisemitisme. Repressieve tolerantie is een idee van Herbert Marcuse. Marcuse was in de jaren 60 populair onder protesterende jongeren, vooral door zijn boek De eendimensionale mens. Wikipedia zegt dat dit “een cult boek [was] in de studentenbeweging, wat betekende dat het veel werd genoemd, weinig gelezen en nog minder begrepen.” Dit gold zeker ook voor mij. Ik kocht het boek toen ik een jaar of 17 was, probeerde het te lezen, maar moest het al gauw opgeven. Later werd het mij duidelijk dat alle filosofen van de FS hun ideeën zo ontoegankelijk mogelijk probeerden op te schrijven. Bot doet daar enthousiast aan mee, al maakt hem dat nog niet tot een Marcuse. Hij herhaalt zo ongeveer wat linkse jongeren in de jaren 60 ook allemaal al wisten van Marcuse zonder hem gelezen te hebben. Namelijk dat de kapitalistische maatschappij wordt gekenmerkt door repressieve tolerantie (en/of sublimatie). (Verder lezen)

05 januari 2018

Sharon Gesthuizen (ex-Kamerlid): dictatoriale erfopvolging in de SP

Ruim 35 jaar geleden had ik, drie jaar lang, een baas die als een dictator zijn ondergeschikten terroriseerde. Niets wat je deed, was goed en hij maakte dat bij voorkeur in het bijzijn van anderen duidelijk. Mensen die niet een werkverhouding met hem hadden, maakten hem echter heel anders mee. Die vonden hem humoristisch, aardig, galant, soms zelfs bescheiden. Dr Jekyll en Mr Hyde dus. De verhalen die je wel eens hoort van de man die de SP groot heeft gemaakt, Jan Marijnissen, zijn ook van een hoog Dr Jekyll en Mr Hyde gehalte. Ik deed zo nu en dan wat voor de SP en ontmoette daarbij Jan Marijnissen, een slimme, aardige man die op straat door de ‘gewone man’ voortdurend bewonderend wordt aangesproken. Dr Jekyll. In de partij was/is hij een dictator. Mr Hyde. Sharon Gesthuizen, voormalig SP-Kamerlid, deed daar letterlijk een boekje over open. Mijn vroegere baas heeft geen enkele invloed meer in de instelling waar hij en ik 35 jaar geleden werkten, maar Jan Marijnissen blijft na meer dan 40 jaar actief te zijn geweest en ondanks zijn formele terugtreding nog steeds invloedrijk in de SP. Wat heet. Een van de meest opvallende politieke veranderingen het afgelopen jaar was natuurlijk het aangekondigde aftreden van fractievoorzitter Emile Roemer van de SP en het naar voren schuiven van de dochter van Jan, Lilian, als zijn opvolger. Dit is door velen al dynastieke erfopvolging genoemd. Sadet Karabulut, Tweede Kamerlid voor de SP sinds 2006, had ook belangstelling om voorzitter te worden, maar, zo bevestigde voormalig Kamerlid Sharon Gesthuizen in een recent interview, Karabulut werd pas één dag van tevoren ingelicht dat Roemer zou stoppen, terwijl “Lilian weken, maanden van tevoren is ingelicht.” Dictatoriale erfopvolging. Dus: niet meer stemmen op die partij. 

01 januari 2018

Michiel Bot (UvT): “Geert Wilders is een uitgesproken racist” I

Collega’s van de Universiteit van Tilburg (UvT) hebben er aardigheid in om te ‘bewijzen’ dat Geert Wilders een fascist en/of een racist is. Eerst presenteerde de toen nog door de UvT gesubsidieerde Rob Riemen op Lowlands een flinterdun bewijs. Daarna kwamen Jan Jaap de Ruiter en Jan Blommaert die het ‘perfecte’ bewijs overlieten aan een student. Paul Frissen, tenslotte, beweerde dat Wilders een fascist was omdat hij aan wij/zij denken lijdt. Wij vinden dit soort bewijzen niet erg productief. En inderdaad, Michiel Bot, ook van de UvT, vindt een bewijs onnodig. In een niet erg leesbaar stuk gaat hij er gewoon vanuit dat Wilders een uitgesproken racist is (“Wilders’ blatant racism”, blz. 15). Wat hij wil laten zien is dat kritiek op Wilders past in de kritiek van de zogenaamde Frankfurter Schule (FS) op het rationalistische denken dat stamt uit de Verlichting. Volgens de FS is dat afgegleden naar repressieve tolerantie en anti-semitisme. Volgens Bot geldt dat dus ook voor Wilders. Voor we daarop ingaan, laten we als opwarmertje de methode van Bot belichten bij zijn discussie van Wilders’ voorstel in de Tweede Kamer het dragen van hoofddoeken te belasten (de ‘kopvoddentax’, zie hier). Dat voorstel was, volgens Bot, onuitvoerbaar omdat het in strijd zou zijn met de Nederlandse grondwet. Hij licht dat niet toe, maar we moeten kennelijk begrijpen dat dit voorstel een oproep inhoudt tot discriminatie van moslims, hetgeen in strijd zou zijn met artikel 1 van de grondwet. Er is echter, voor zover ik weet (maar ik doceer, in tegenstelling tot Bot, geen publiekrecht ), geen enkel beletsel voor de overheid om belasting te heffen op welke activiteit dan ook: het berijden van auto’s (tolheffing), het roken van sigaretten (accijns), het eten van appels (btw), het dragen van hoofddoekjes (kopvoddentax).  [Verder lezen? Ga hierheen]

23 december 2017

Camiel Eurlings (ex-, ex-, ex-minister, ex-KLM, ex-): #he too

Kan iemand die zich schuldig heeft gemaakt aan huiselijk geweld tegen zijn ex-vriendin bestuurslid blijven van het nationale (NOC*NSF) en internationale olympische (IOC) comité? Deze vraag kwam deze week op, nadat een vader, wiens dochter seksueel misbruikt was in de sport, de positie van onze oude bekende Camiel Eurlings bij het NOC*NSF (opnieuw) had aangekaart. Zijn expliciete vraag was: “Hoe kunt u voor uzelf moreel verantwoorden om samen in een bestuur te zitten met iemand die gewelddadig is t.o.v. zijn (ex-)vrouw?” Goede vraag en opeens bleken de bestuursleden van de NOC*NSF, het lijdend voorwerp zelf uitgezonderd, al langer te worstelen met die vraag. Dat was curieus, want nadat Eurlings op miraculeuze wijze in het bezit was gekomen van een zogenaamde Verklaring Omtrent Gedrag (VOG), had NOC*NSF-directeur Gerard Dielessen verklaard dat het “gevoel van ongemak rond Eurlings” voor hem persoonlijk was verdwenen. Alsof dat briefje van justitie Eurlings vrijpleitte, want hij was wel degelijk schuldig bevonden aan huiselijk geweld en had er ook een werkstraf voor gekregen. Het morele kompas van sportbestuurder Dielessen stond kennelijk niet helemaal goed afgesteld, maar dat komt bij sportbestuurders wel vaker voor, zoals wij eerder constateerden. Nu vroeg het NOC*NSF Eurlings alsnog om opheldering, maar wat viel er nog op te helderen? Camiel Eurlings heeft geen schuldgevoel en geen geweten, want anders was hij allang winkelbediende in Valkenburg geworden. Eurlings houdt zich echter uit alle macht vast aan het enige erebaantje (bij het IOC) dat hem resteert. Toch kwam hij afgelopen week met een verklaring. Of eigenlijk, Eurlings liet zijn advocaat verklaren dat het allemaal niet zo erg was. De ex-vriendin was wel mishandeld, maar helemaal niet zwaar, ze had slechts lichte kwetsuren. Misschien is zelfs winkelbediende wel iets te hoog gegrepen voor Eurlings.

22 december 2017

Wouter Koolmees (D66): lijdt aan AOW-leeftijdskramp

Deze week meldde mijn krant dat de minister van sociale zaken, Wouter Koolmees, de AOW-leeftijd niet wil ‘bevriezen’. Dat was in een reactie op een pleidooi van de vakbond FNV. Die vakbond is er achter gekomen dat de AOW-leeftijd voor de laagst betaalde werknemers in zware beroepen desastreus uitpakt. Dat had de vakbond natuurlijk ook in 2009 kunnen bedenken, toen de discussie over de AOW-leeftijd opeens losbarstte. Of anders in 2012 toen met enthousiaste steun van D66 het feitelijke besluit tot verhoging van de AOW-leeftijd werd genomen en anders nog in 2014 toen Jetta Klijnsma het uiteindelijke wetsvoorstel door de kamer loodste. Enfin, beter laat dan nooit. Bevriezen of zelfs verlagen van de AOW-leeftijd hoeft helemaal niet zo duur uit te vallen, zoals ik al diverse malen berekende (zie deze serie hier, of voor de fijnproevers, hier). Maar Wouter Koolmees leest niet wat hem niet goed uitkomt. Dus herhaalt hij gewoon het dogma dat het CPB al jaren over ons uitstort, namelijk dat de AOW ‘niet houdbaar’ is als we de AOW-leeftijd bevriezen. Het is een dogma, dus uitleg of bewijs is niet nodig. Punt. Wat wil Koolmees dan doen voor de mensen voor wie doorwerken tot de hogere AOW-leeftijd onhaalbaar blijkt? In een interview met de krant beweert hij dat hij ‘een waaier aan mogelijkheden’ ziet. De mogelijkheden die hij noemt, voorspellen echter weinig goeds, want die komen voornamelijk neer op (nog) minder inkomen voor de laagstbetaalden. Dat is dan in ieder geval wel weer een pluspunt voor de nieuwe minister van sociale zaken: hij blijkt veel geleerd te hebben van voormalig staatssecretaris van sociale zaken, Jetta Klijnsma, die er ook heel veel aardigheid in had om op ouderen te korten.

21 december 2017

Dries van Agt (ex CDA): executie-van-Molukkers-ontkenner

Er zijn mensen die ontkennen dat de Holocaust heeft plaats gevonden. Zo iemand is ex-premier Dries van Agt, denk ik, niet. Wel is hij er al diverse malen van beschuldigd anti-semiet te zijn (zie hier bijvoorbeeld). Hij heeft in ieder geval het nodige begrip getoond voor terroristische acties tegen Israël door Hamas. Deze week is de treinkaping van 1977 door Nederlandse Molukkers voor de zoveelste keer in de publiciteit. De Molukkers was na de Tweede Wereldoorlog een eigen staat beloofd in Indonesië, maar die belofte kon of wilde geen enkele Nederlandse regering inlossen. De treinkaping was een reactie op de onwil van opeenvolgende regeringen om zich iets van de rechten van Molukkers aan te trekken. Voor de acties van jonge Molukkers in de jaren 70 had de toenmalige minister van justitie, Dries van Agt, geen enkel begrip. De treinkaping werd, onder zijn verantwoordelijkheid, op gewelddadige wijze beëindigd door commando’s van het Nederlandse leger, waarbij Molukse kapers, volgens advocaat Liesbeth Zegveld (zie hier, voor abonnees), op ongeoorloofde wijze zijn geëxecuteerd. Van Agt kan zich echter van de gegeven instructies niets herinneren. Dat is te toevallig om waar te zijn, want zo zegt van Zegveld: “Hij weet zich veel details van omringende zaken te herinneren, maar toevallig net niet dat waar het in onze zaak om te doen is.” Zoals we al eerder meldden, houden wij zijn twitter-account in de gaten om te zien of hij misschien toch nog met iets anders als het Midden-Oostenconflict bezig is. Maar nee, hij zwijgt over al het andere en dus zeker ook over de geweldinstructies die hij indertijd de mariniers meegaf. Hij is dan waarschijnlijk geen Holocaust-ontkenner, maar hij lijkt wel een ontkenner te zijn van standrechtelijke executies van Molukse treinkapers.